Ai và Ky

Tôi đang cầm quyển "Ai và Ky ở xứ sở những con số tàng hình" trong tay. Và đã đọc được đến trang 60 trong tổng số 165 trang.

Mặc dù giờ đây tôi đã cố gắng để mình bớt bị lôi cuốn bởi những lời giới thiệu đầy hoa mỹ, tràn ngập trên các phương tiện truyền thông mỗi khi có một quyển sách mới nào đó vừa xuất bản...

[Đôi khi tôi tự hỏi, vì sao những người điểm sách - những nhà phê bình sách trên một phương diện nào đó - không viết đúng sự thật, khen chê một cách trung thực nhỉ? Ít ra điều đó cũng khiến họ đỡ xấu hổ khi đọc lại những gì mình viết và ít ra cũng giúp độc giả đỡ tốn thời gian. Hỏi, nhưng tôi cũng đã tự có câu trả lời cho mình, nhưng không tiện nói ra nơi đây!]

...nhưng tôi đã mua quyển Ai và Ky vì vài lẽ.

Lẽ thứ nhất - chậc lưỡi, bị "dụ" bởi cái tên tác giả "Ngô Bảo Châu" và lời giới thiệu "Tiểu thuyết toán hiệp".

Lẽ thứ hai - lời hứa với C. "sẽ điểm sách này cho C."

Lẽ thứ ba - tôi nhớ đến 2 quyển truyện đã đẩy tôi sa chân vào chốn của những con số rắc rối, phức tạp. Đó là quyển "Ba ngày ở nước tí hon" và quyển "Người mặt nạ đen ở nước An-giép". 2 quyển truyện thiếu nhi viết về đề tài toán học, tôi đọc từ lúc còn bé tẹo, mà cho đến nay tôi vẫn thấy là tuyệt vời.

Trưa nay, tôi đã nhắn cho C., khi đọc đến trang 60. Nội dung tin nhắn là "Truyện dở òm" . Đó là ấn tượng của tôi cho đến trang 60.

Khi đọc 1-2 trang đầu của truyện, tôi liên tưởng đến quyển "Hoàng tử nhỏ". Sau đó, tôi "thấy" hình bóng của con dế mèn Jiminy trong Pinocchio, rồi Alice trong xứ sở thần tiên...

Tôi đang dừng lại để tự hỏi: "Quyển sách này dành cho độ tuổi nào?". Tôi sẽ tìm hiểu xem sách đang hướng đến độc giả ở cấp lớp nào? Cấp 1, cấp 2 hay cấp 3?

Bởi với tôi, nếu xét về khía cạnh "phiêu lưu" thì quyển sách này có thể có. Nếu xét về "kỳ vọng tiếp thêm tình yêu, sự say mê cho độc giả trẻ đối với môn toán" thì không chắc là có, vì những đoạn viết về toán quá khô khan, đôi chỗ khó hiểu.

Ngay từ những trang đầu tiên, tác giả đã "phang" cho độc giả mấy tiên đề Ơ-clít, mấy khái niệm số âm, số dương, hữu tỷ, vô tỷ, trục tọa độ, hình bình hành, tam giác... khô như phang ngói vào đầu!

Tôi đã bớt ngạc nhiên, khi đọc 2 lời giới thiệu về sách, in ở bìa trong, có lẽ có lý do để 2 lời giới thiệu không đả động gì đến yếu tố toán trong truyện :))

[Lời giới thiệu của nhà thơ Vũ Quần Phương: "Tôi đọc cuốn sách của hai tác giả trẻ mà đôi lúc lại cảm giác như đọc thi thoại của các bậc thâm niên"]

Thế nên, tạm thời, tôi tạm "treo" nhận xét của tôi ở đây. Có thể biết đâu, vì lới hứa với C., tôi sẽ có kiên nhẫn để đọc tiếp. Tôi cũng sẽ "để cục gạch" cho entry nhận xét về quyển sách này một cách trọn vẹn, ở đây.

Tạm thời, tôi xin trích một đoạn ở trang 30, để mọi người nhận xét:

Đưa cái thước cho Thales, Euclid nói, giọng quyền uy: "Hãy vẽ cho Ai hiểu cách làm cộng tổng quát và nhân tổng quát".

... Dưới tay anh, cây thước Euclid bắt đầu vẽ những hình kỳ diệu trong lúc Ky nhẹ nhàng diễn giải: "Hình bình hành cho phép ta di chuyển đoạn thẳng có cùng độ dài từ một đường thẳng, sang một đường thẳng song song khác. Vết của một dải băng giới hạn bởi hai nhát cắt song song, lên hai đường song song khác, có độ dài bằng nhau. Di chuyển ngược về đường thẳng ban đầu thì ta có phép cộng".

Một cách thật nghiêm túc mọi người hiểu họ nói về gì không? Có hiểu họ đang nói về phép cộng không?

Và đây nữa - trang 31

"Ai phải để ý nhé. Có điểm 0, điểm 1, điểm x, điểm y. Khác với dựng phép cộng tổng quát lúc nãy chỉ dời các đoạn thẳng song song và giữ nguyên độ dài, lần này Ai cần để ý đến định lý Thales: Phần của hai đường song song giới hạn bởi các tia xuất phát từ cùng một điểm có cùng tỉ lệ. Hãy xem cách Thales dựng điểm x.y nhé"

... Lần này anh hô to trước khi vẽ: "Phép nhân".

Bạnn có hiểu gì nữa không? Có hiểu được phép nhân là như thế nào khi đọc đoạn này không?

[Tôi hình dung quyển sách như một buổi tiệc toán học, những kiến thức và thông tin về toán được dọn ra đầy dẫy. Nhưng chủ tiệc quá chủ quan ở tài nấu nướng của mình nên không hiểu được khẩu vị của thực khách.

Lại nữa, bởi toán đã bị coi là khá khô khan với nhiều người, thế mà 2 tác giả có vẻ như tham lam, lồng vào đó những nội dung khá triết lý về cuộc sống. Chẳng hạn, ở trang 23, tác giả viết "... Có nhiều số hữu tỷ lắm, đi đâu cậu cũng gặp số hữu tỷ. Nhưng rồi cuộc đời sẽ dạy cho cậu còn có những con số không tử tế như số hữu tỷ, đó là bọn vô tỷ". Tôi đã tự hỏi, tác giả viết thế để làm gì

Đột nhiên tôi nhớ đến truyện "Người mặt nạ đen ở nước An-giép", và chợt nghĩ, không phải ai cũng có thể viết truyện cho thiếu nhi]

29.03.2012