Showing posts with label Di mot ngay dang. Show all posts
Showing posts with label Di mot ngay dang. Show all posts

Friday, August 25, 2023

Lan Man Nghĩ Về Những Quán Ăn

Cách đây không lâu tôi xem 1 bộ phim nhiều kỳ của Nhật (không nhớ chính xác tên phim, mang máng đại khái gì đó “Những Quán Ăn Trong Sách Đỏ”), phim kể câu chuyện 1 anh công chức, vào mỗi cuối tuần, anh rong ruổi khắp nơi trên đất Nhật, tìm đến những quán ăn địa phương sắp bị xóa sổ để thưởng thức những món ăn truyền thống lâu đời ở đây. Hầu hết những quán anh ghé, thuộc dạng quán ăn gia đình, chủ là người lớn tuổi, do không còn ai kế thừa hoặc tiếp quản quán, nên họ buộc phải đóng cửa quán. Điểm xuyên suốt trong toàn bộ bộ phim, là ở mỗi quán ăn, dù nơi đó chỉ bán một món duy nhất hay bán nhiều món, chủ quán kiêm đầu bếp luôn đặt hết mọi tình cảm, tỉ mỉ chuẩn bị nguyên liệu và trân trọng từng phần ăn mình nấu. Từ 1 tô mì Udon hay 1 dĩa cơm thịt xào... chủ quán luôn muốn mang đến hương vị ngon nhất cho từng thực khách ghé quán.

Cũng giống như những bộ phim Nhật về ẩm thực hay du lịch, phim (tạm gọi) Những Quán Ăn Trong Sách Đỏ nhịp phim cũng chậm, dễ gây chán. Tôi không xem hết tất cả các tập phim, nhưng vẫn ấn tượng, vì thỉnh thoảng khi đi công tác, hoặc đi chơi xa, tình cờ tôi cũng ghé qua những quán ăn giống giống như những quán ăn trong phim. Quán nhỏ, gia truyền, không quảng cáo, thực khách biết đến quán do truyền miệng, luôn có những món ăn đặc trưng, đặc biệt chủ quán chăm chút món ăn như thể chuẩn bị bữa cơm cho người nhà...

Có lần theo chân mấy anh sales ở Buôn Mê Thuột, tấp vô một quán nhỏ ăn tối. Bước chân vô quán, mà ngờ ngợ vì không thấy bàn ghế đâu. Chủ quán kêu chúng tôi ngồi nơi chiếc bàn gỗ nâu, dài, chân cao, kiểu mấy bàn trà nước để giữa phòng khách hay thấy ở mấy gia đình miền Tây Nam Bộ, đặt dọc theo cửa sổ. Ghế ngồi thì đủ kiểu, nhựa có, gỗ có, loại có lưng dựa, loại không. Khách lạ đi ngang nếu không biết lại cứ nghĩ như thể gia đình ai đó đang ngồi quây quần ăn tối cùng nhau. Chẳng biết có phải cả ngày đi nhiều nên mệt hay không mà ăn món gà rừng nấu măng, cá suối nướng cùng rau rừng, dân dã mà lại thấy ngon hơn cả nhà hàng. Lần đầu tiên ăn món rau rừng đắng đến nghẹn lời.

Hoặc một lần nọ, được mấy anh trong đoàn Ramsar dẫn đi vòng vèo qua mấy con đường đất. Đường hẹp đến đỗi đi mà sợ rớt xuống ruộng. Quán là căn nhà trong khu chợ quê, để loe hoe dăm chiếc bàn. Gia đình chủ quán đang ngồi xem tivi. Thấy khách quen thì đứng lên đon đả “Ngồi ngoài trước đây hay ra sau. Ra sau đi có gió sông mát, chị mở thêm quạt máy cho”. Anh chủ quán, quần đùi áo thun ba lỗ, lê đôi dép lệt quệt bưng lên mấy cái chén sành, vài đôi đũa tre, hỏi “Hôm nay đãi khách hả? Vẫn dọn lên mấy món cũ hen? Có uống rượu không?”. Dì làm bếp thấy tôi đi ngang qua kêu “ra sao hè rửa mặt cho mát đi cưng”. Chủ quán tiếp khách hệt như đón người thân đi xa mới về. Bữa đấy được ăn món lá sen non cuộn cá lóc nướng. Sen ở vùng Đồng Tháp Mười hằng hà sa số. Chèo xuồng đi một vòng là ngắt được một rổ lá sen non. Cá lóc bọc trong đất bùn vùi trong rơm. Gắp 1 miếng cá, cuộn trong lá sen non. Thịt cá tươi, ngọt, không ướp nhiều gia vị, ăn nóng nên không thấy mùi tanh. Lá non chát nhẹ, dịu dịu mùi sen. Cái đứa kén ăn và hay ngại như tôi bỗng ăn như người bị bỏ đói cả tuần.

Những cái quán không có bảng hiệu, không quảng cáo... như thế, tôi có cơ hội ghé ăn một vài trên dọc các nẻo đường. Có khi được bạn bè, đồng nghiệp dẫn đi. Có khi được mấy anh taxi “thổ địa” giới thiệu. Cũng có khi tình cờ bắt gặp trên đường, ghé qua, rồi “vô tình lụm được bí kíp”– như cách tôi vẫn hay nói đùa với bạn mình, khi chúng nó hỏi “sao biết được quán nay, hay vậy”.

... Chiều qua đi bộ dọc đường, nhìn thấy bảng Michelin treo bên tường một quán ăn sang trọng, lại nhớ đến những quán ăn trong hẻm hốc, đơn sơ giản dị mà ngon. Rồi nghĩ đến những tên quán (quen) trong danh sách Michelin Guide. Nhớ đến quán bún chả Hương Liên, 1 hôm bỗng đổi thành Bún Chả Obama, giờ thì lấy lại tên cũ rồi, có lẽ là để cho đúng tiêu chuẩn Michelin Guide chăng?


Monday, March 29, 2021

Vaccine Muôn Nẻo

1. Một anh bạn ở bên Đức thông báo, bên đấy lại chuẩn bị lockdown và vẫn thiếu vaccine. Có người bạn của anh ngạc nhiên hỏi, "Đức mà cũng không có vaccine nữa à?". Thời buổi này đâu chỉ có Đức, có vô số nước chật vật đi tìm vaccine. Không cần tìm đâu xa, Canada là ví dụ điển hình. Còn nhớ vào những ngày đầu khi các nước còn đang cân nhắc việc mua vaccine chích cho dân hay chọn miễn dịch cộng đồng, "anh trai đẹp của tui" đã hớn hở đăng đàn nào là "chính phủ đã đặt mua số lượng vaccine nhiều hơn số lượng cần chích cho mỗi người dân". Nào là "tháng 12/2020 sẽ bắt đầu chích cho nhóm đầu tiên, và đặt kế hoạch hoàn thành toàn quốc vào tháng 3/2021". Rồi nào là "số lượng dư có thể sẽ cân nhắc đem cho nước khác" blah blah.... Theo con số công bố, ngay hồi đầu mùa "ảnh" đã đặt khoảng 367 triệu doses trong đó khoảng 40 triệu doses từ Moderna, số còn lại từ Pfizer và BioNTech. Số lượng đủ cho hơn 400% dân số. Nhưng mà thiệt nhọ, có lẽ đẹp trai không sánh nổi nhiều tiền nên hết lần này đến lần khác, các hãng "bùm" hàng "ảnh", hồi tháng 12 thì Pfizer "bùm" 249,000 doses, mới đây tới Moderna "bùm" 600,000 doses. "Anh trai đẹp" đành muối mặt đi vay đầu này, mượn đầu nọ về chích cho dân. Cho nên đến giờ, hết tháng 3, mà Canada vẫn còn chưa chích xong cho nhóm ưu tiên số 1. 

Tôi nói với anh bạn bên Đức, giờ không có chuyện cậy người nhà gì cả. Ai nhiều tiền thì có vaccine vậy à. Như Israel hay Mỹ...

2. Nhân nhắc đến Mỹ. Mấy người bạn tôi bên Mỹ hầu như đều đã chích mũi đầu tiên, có bạn được chích mũi thứ hai rồi luôn. Hôm trước nhân Zoom tám liên lục địa, tôi nói, thôi tôi đi về Việt Nam đây. Bọn bên Mỹ nó xúi "khoan về, ở lại đây chích vaccine xong hẳn về". Tôi kêu trời, tôi dân ăn nhờ ở đậu, chờ đến lượt không biết đến bao giờ. Bọn nó cười khinh dễ kêu, bên đây (Mỹ) chích dễ lắm. Lên mạng đặt hẹn, cứ khai làm nghề tài xế uber, làm nail, cứ chọn nghề có nguy cơ cao, hoặc nói tao có bệnh nền là được chích. Tôi nói, người ta kiểm tra rồi sao. Tụi nó cười ầm ầm, không ai kiểm tra hết. Một đứa nói, "ông hàng xóm của em, chả khai chả lái uber, mới được chích sáng nay đây. Mà chả có lái uber đâu"

Tôi đem câu chuyện kể cho một đứa bạn khác, làm trong ngành Y bên đó (Mỹ). Nó xác nhận "Ừ đúng rồi. Không ai kiểm tra hết, vì bên đây dư vaccine, nên chích nhiều lắm rồi. Anh L. (chồng nó), đi khám sức khỏe định kỳ, rồi được lôi vô chích vaccine cho luôn nè, khỏi đăng ký trước". 

Ta nói, nhà giàu nó cũng khác nhà nghèo. Ở bên đây (Canada), bạn tôi nói, hôm chồng nó và nó đăng ký (chồng nó được chích rồi, nó chuẩn bị chích), người ta bắt phải cung cấp đủ thứ giấy tờ, nào là số an sinh xã hội (số SIN - Social Insurance Number), bảng lương, giấy tờ thuế... để xác nhận anh/chị đang làm công việc đó, công ty đó... đủ điều kiện để được chích vaccine.

(Nói bổ sung để ai đó không biết, lại nghĩ chắc tụi bạn tôi được chích hết là nhờ khai man. Không có nhen. Mấy đứa bạn tôi nghiêm túc còn hơn tôi, không làm chuyện gì trái pháp luật. Tụi nó được chích là do nằm trong nhóm đủ điều kiện được chích)

3. Chuyện chích vaccine cũng có nhiều thứ hay hay.

Nếu không (muốn) khai man như chuyện (như) đùa tôi kể bên trên thì canh tầm cuối cuối ngày đi "lang thang" vô mấy chỗ chích vaccine thế nào cũng được "cho 1 mũi". Mấy đứa bạn tôi nói, thường khi người ta khui 1 lô thuốc ra thì phải chích cho hết (trong ngày) không chừa lại (ngày mai) được. Nên cuối ngày nếu bị dư (thường vậy), bỏ thì uổng, nên ai (may mắn) walk-in vào đúng lúc đó thì được chích.

Em của bạn kể, có lần (nghe mấy đứa bạn khác nói báo có đăng) tủ bảo quản bị rò rỉ, thuốc không thể để lâu được phải xử lý liền, nó và đồng nghiệp phải chạy ra khắp nẻo đường, chặn xe, chặn người mời vô chích.

Chỗ chích vaccine cũng muôn hình vạn trạng.

Ở Canada, ở khu vực tôi đang trọ, người ta tổ chức điểm chích tại vài nhà thuốc lớn như Shopper Drugs, Rexall, hay siêu thị Costco, Nofrills, Loblaw... Hoặc báo đăng vài nơi họ tổ chức ở phòng thể dục của một trường đại học nào đó.

Ở Mỹ, chị của bạn tôi được vô chích trong sảnh 1 building. Còn bạn tôi gửi cho cái hình chỗ chích vaccine hôm kia bạn đi chích. Đó là một lán trại dã chiến. Kiểu drive-thru. Chạy xe vô vị trí, mở cửa sổ xe, khai báo tên họ, thò vai ra, chích một phát. Xong, chạy xe sang 1 góc đậu xe, chờ 15' để xem có phản ứng phụ gì không, nếu không, a-lê-hấp đi về. Người chích có khi là nhân viên y tế, có khi là - một bạn khác nói với tôi bạn được một anh (mặc áo) lính cứu hỏa chích cho.

4. Mấy người bạn tôi chích xong chỉ bị phản ứng phụ nhẹ nhẹ thôi, chủ yếu: có bạn bị đau/ê chỗ chích (dĩ nhiên hehe), có bạn mỏi (bạn nói xệ hehe) tay 1 ngày, mệt mỏi, rã rượi, uể oải 1 ngày, có bạn tiêu chảy 1 ngày... Có bạn thậm chí không bị gì cả. 

5. Hôm rồi ngồi cạnh 1 chị ở Alberta, chị bảo chị sẽ không chích vaccine, vì covid là virus do con người tạo ra chứ không phải do tự nhiên, nên đó là fake virus (từ của chị). Con người có hệ miễn dịch tự sản sinh ra chất miễn dịch rồi, việc gì phải chích vào người 1 con virus khác. Định nói với chị là "vậy thì chị ơi, chị nhường xuất vaccine ấy lại cho em nhé", mà thôi, chị ấy chỉ ngồi bên cạnh trong 1 chuyến đi, không nên chọc ghẹo làm gì keke 😄


29.03.2021

Monday, January 25, 2021

Dù Trong Dù Đục Ao Nhà Vẫn Hơn

Những lần đi xa về, tôi luôn nhận được từ xung quanh những câu hỏi: “Có thích sống ở nước ngoài không? Có thấy chán Việt Nam không? Có thấy thất vọng về sự thua kém của nước mình không?”. Và mới đây tôi nhận thêm loạt câu hỏi: “Phố xá bên đấy đẹp hơn Việt Nam phải không? Sạch sẽ hơn Việt Nam phải không? Giao thông đàng hoàng hơn ở Việt Nam phải không? Mọi thứ bên đó tiện nghi hơn bên mình phải không?”. 

Tôi nhớ trong một buổi ra chơi, đứng tán gẫu ở sân trường, vài đứa bạn nói với tôi: “Mình thất vọng về châu Âu, H. à”. Tôi không hỏi bạn mình vì sao, mà tôi hỏi: “Có phải đã vẽ ra một châu Âu thật hào nhoáng, thật choáng ngợp, thật xinh đẹp, giờ đặt chân lên rồi, tận mắt nhìn rồi thì thất vọng đúng không?”. Tụi nó gật đầu.

Tôi không biết những người khác như thế nào, mỗi lần tôi đi xa, bên cạnh sự ngưỡng mộ trước những tiến bộ vượt bậc, xuýt xoa trước những căn nhà cao tầng ngút mắt, những con đường sạch sẽ mát dịu bóng cây, tôi lại thấy thương nước mình đến lạ (Nghe có vẻ rặt mùi lý tưởng nhỉ?). Tôi có cảm giác dường như khi đặt chân đến một đất nước (khác nước nhà) người ta dễ bị choáng ngộp trước sự phát triển, trước cái giàu sang, rồi chê bai, rồi rồi mắc cỡ (hoặc thậm chí chối từ) nơi mình vừa bước chân đi, nơi mình đã sống một thời...

Tôi nhớ cái hôm gặp lại nhau ở sân bay CDG, tôi hỏi nhóm Hoàn: “Sao nghe nói các “em” bỏ chạy khỏi Rome hả?”. Tụi nó chun mũi, cười ha ha: “Trời ơi, H. biết sao không? Bây giờ có kêu quay lại đó tụi này cũng không quay”. Chị Thúy Hạnh cười hỏi tiếp: “Cảm nhận ra sao, nói nghe coi có giống nhóm bên đây không?”. Hoàn kêu: “Vừa đắt, vừa bẩn, vừa hôi”. Chị Thúy Hạnh gật đầu: “Chính xác!”.

Tôi nhớ cả đám đã rúm ró khi tôi dặn: “Cô Aude nói, ở Gare de L’Est không an toàn, nhớ về sớm và đi thành nhóm”. Tôi nhớ giọng tức tối của mấy đứa cùng lớp khi tụi nó kể chuyện Thư bị móc túi lấy hết tiền và passport trước bảo tàng Louvre, chuyện đứa bạn Hà Nội bị trộm leo cửa sổ tầng 5 lấy mất laptop ở Rome, chuyện Khương bị mất máy chụp hình ở khách sạn tại Paris. Nhớ nét mặt ngơ ngác của cả nhóm, khi tôi phát hiện ra chiếc balô đeo sau lưng Nhàn bị mở khóa, toàn bộ giấy tờ của nó bị mất cắp khi chúng tôi vừa ra khỏi métro ở trung tâm Paris. Tôi nhớ một nhóm du thủ du thực đuổi theo bọn tôi để giật túi xách của chị Thúy Hạnh trong đường métro khiến bọn tôi phải chạy thục mạng. Tôi nhớ anh cảnh sát ở Barcelona đã dặn tôi đeo chiếc cặp ra phía trước để tránh bị móc túi. Nhớ chị chủ tiệm tạp hóa ở Nice dặn tôi khóa kỹ vali và nhét ví vào bên trong áo

Tôi nhớ tôi đã xém nôn thốc nôn tháo khi chiếc xe bus chở chúng tôi chạy ào ào trên đường từ sân bay Fiucimino - Rome về trung tâm, chỉ một chút nữa thôi là đụng vào chiếc vespa nơi ngã tư. Tôi nhớ chúng tôi đã phóng như tháo chạy sang toa khác khi phát hiện ra ở toa mình vừa nhảy lên nồng nặc mùi nước tiểu, mùi phóng uế. Tôi nhớ nét mặt ngớ ra ngạc nhiên, rồi tiếng “ủa” và giọng cười lẫn trong tiếng nói của mấy đứa trong lớp “Đường phố châu Âu cũng có phân chó giống bên nhà hè”. Tôi nhớ hình ảnh những người vô gia cư nằm co ro giữa cái rét căm căm ở một góc ga điện ngầm, hoặc bên góc tường, dưới gầm cầu vượt… ở những đất nước giàu sang tôi có dịp đi qua.

Nói như thế không có nghĩa tôi phủ nhận hết những nét đẹp, những cái hay của nước khác.

Tôi nhớ những con đường nhỏ, gọn gàng, ngăn nắp dọc ngang khắp các nước tôi có dịp ghé thăm, nó nhắc tôi nhớ những con phố nhỏ nơi quê nhà. Tôi nhớ cái không khí thanh bình, tĩnh mặc của làng quê nước Pháp, nó gợi tôi nhớ đến câu chuyện Không Gia Đình một thời tôi yêu thích. Tôi nhớ cái bình lặng, nhẹ nhàng, chậm rãi trong nhịp sống ở Hoorn, tôi nhớ tôi đã kêu lên với chị Bê - chị Việt Kiều Hà Lan đã cho chúng tôi tá túc qua đêm: “Chị ơi em thích cái yên tĩnh của cuộc sống ở đây quá!”. Tôi nhớ cái khí hậu dễ chịu cùng thái độ hiếu khách, vui vẻ của những người tôi gặp và hỏi đường ở Barcelona. Tôi nhớ hình ảnh một bác lớn tuổi tôi gặp dọc đường đã dẫn chúng tôi đi tìm đường, tìm trường trong ngày đầu tiên tôi ở Paris. Tôi nhớ khu phố cổ nơi chúng tôi trọ, những bác hàng bánh mì, hàng thịt vẫy tay chào “Bonjour” mỗi khi chúng tôi đi học ngang. Tôi nhớ cô bán hoa ở Aix., nói chuyện với tôi, dạy tôi gọi tên các loại hoa cô đang trưng bán bằng tiếng Pháp và bảo tôi hãy nói “Bonne journée” thay vì nói câu đó bằng tiếng Anh.

Bạn hỏi: “Tôi có thích sống ở nước ngoài hơn ở Việt Nam không?”. Tôi không biết, chỉ biết những ngày đi xa tôi nhớ nhà quay quắt. Tôi thèm được ăn một trái bắp nấu, một gói xôi buổi sáng. Tôi thèm được ăn một tô bún, một chén cơm nguội với gia đình. Tôi thèm “xách” xe chạy vòng vòng bất định những khi lòng thấy buồn. Tôi nhớ tiếng rao hàng, rao ve chai những buổi sáng. Tôi nhớ ánh đèn đường và tiếng xe cộ những buổi chiều làm việc muộn… 

Ngày tôi còn nhỏ, Mẹ tôi hay hát tôi nghe câu hát “Ta không chê của người. Ta không khen của ta. Nhưng dù sao đi nữa, ta về ta tắm ao ta, dù trong dù đục ao nhà vẫn hơn”. Giờ long đong nơi đất lạ càng thêm thấm thía. Cho dù nơi đó có nghèo, có khói bụi, có ồn ào, hối hả... Nhưng ở đó là thân thuộc, là an yên trong lòng... 

Có nhiều điều ta không thể tìm được ở nơi đâu ngoài quê nhà…. 

06.06.11 & 24.01.2021


Wednesday, February 12, 2020

Nỗi Sợ Đến Từ Đâu...

1. Còn nhớ 17 năm trước, vào năm 2003, thế giới đối đầu với đại dịch Sars kinh hoàng. Nỗi hoảng loạn bao trùm khắp nơi. Việt Nam là một trong 25 nước hứng chịu dịch bệnh với 65 người bị nhiễm bệnh, 5 người tử vong. Những con số (mà mãi sau nay mới được công bố) đáng sợ hơn con số thống kê về virus corona ở Việt Nam hiện nay. Những ngày ấy, tôi nhớ, nhịp sống xung quanh tôi vẫn diễn ra bình thường, cứ như thể dịch bệnh ở đâu đó xa lơ xa lắc.
Cơ quan tôi làm việc lúc đó, ngoại trừ các đồng nghiệp nước ngoài là tỏ ra lo sợ, thậm chí còn đề xuất lên cấp trên duyệt cho phép ngưng các chuyến công tác, đặc biệt là những chuyến ra Hà Nội (Hà Nội là nơi có người nhiễm bệnh và tử vong). Trong khi, những nhân viên Việt Nam chúng tôi, lại khá là bình thản, chúng tôi còn đùa cợt, trêu chọc khi thấy đồng nghiệp nước ngoài đeo khẩu trang, găng tay... Cơn dịch đến, cơn dịch đi, với chúng tôi nhẹ nhàng như thể những đợt cúm khi đổi mùa.

2. 7 năm trước, năm 2013, cơn bão chết chóc, mang cái tên mỹ miều Hải Yến quét qua một số nước, trong đó có Việt Nam, khiến 6.300 người chết chỉ ở Philippines, và khoảng 13 triệu người ở các khu vực siêu bão đi qua bị ảnh hưởng. Lúc ấy tôi đang ở Philippines, chuẩn bị bay sang Cebu, nơi siêu bão quét qua. Chuyến bay của tôi lẽ ra vào buổi trưa, nhưng bị hủy vì buổi sáng bão đã vào. Vào thời điểm ấy, Manila vẫn bình thường. Các đồng nghiệp sở tại, nhân viên khách sạn, lẫn tài xế taxi đều cười khi nghe tôi hỏi thăm về tình hình cơn bão "Ôi you đừng lo, không sao cả, một năm nước tui hứng không biết bao nhiêu cơn bão ấy mà". Những tờ báo mỗi sáng tôi đọc ở sảnh khách sạn, ngoài tin về toạ độ đường đi của cơn bão, vài số liệu, vài bức hình đăng cảnh nhà cửa bị bão tàn phá... đăng trên trang chính ra thì không còn thông tin gì khác về bão, còn lại là những thông tin về kinh tế, chính trị, tình hình thế giới. Cũng có thể những tờ báo tôi đọc được là những tờ báo kinh tế, thương mại... Mẹ tôi và bạn tôi, ngày ngày lo lắng gọi điện nhắn tin, xem tôi có ổn không, có an toàn không, có chỗ trú bão, coa thức ăn... không, vì "báo đăng siêu bão dữ quá,  Philippines tan hoang, cả trăm người chết và mất tích. Mẹ/tao lo con/mày ở bên đó không biết ra sao". Tôi theo chân những người dân Manila xung quanh tôi, ngày ngày, đi họp, đi học,  dạo siêu thị ngắm đồ, có ngày nhìn mưa và chép miệng "mưa lâu thế này chẳng biết có tắc đường không?"

3. Những ngày đầu năm 2020, mỗi sáng tôi mở báo thấy toàn những tin về tỷ lệ người chết vì virus corona. Zalo, facebook... đâu đâu cũng đăng đầy tin về corona. Bạn nói chuyện cùng tôi, chủ đề rồi cũng quay về virus. Và tôi đã sợ. Không phải nỗi sợ ông kẹ, sợ con ma... ngu ngơ của trẻ nít. Cũng không phải nỗi sợ vu vơ "Có khi nào bão vô Sài Gòn thiệt không", mà là nỗi sợ cái lằn ranh mong manh của sự sống và cái chết.

Và tôi hoang mang, phân vân, hay là mình đừng xem báo, đọc tin nữa, cứ không biết gì như hồi năm 2003 khi báo chí, mạng xã hội, tin tức, thông tin... chưa nở rộ, biết chăng lòng mình sẽ không tồn tại những nỗi lo?!

12.2.2020

Monday, August 26, 2019

Ghi chép vụn vặt trên đường lang thang (P1)

Tận hưởng dịch vụ cộng thêm từ Turkish Airlines

Tôi đặt vé đi châu Âu qua hãng hàng không Thổ Nhĩ Kỳ - Turkish Airlines. Nếu trí nhớ tôi còn đúng, thì đây là lần thứ hai tôi bay cùng hãng này. Lần đầu dường như bay sang Malaysia công tác kèm đi chơi.

Tôi bị lưu lại khá lâu ở quầy làm thủ tục tại sân bay Tân Sơn Nhất vì visa của tôi do ĐSQ Phần Lan cấp, trong khi điểm đến của tôi là Latvia. Cô nhân viên mặt đất phía Việt Nam (của hãng hàng không) kiên quyết không xuất vé và bắt tôi phải chờ gần 45’ chỉ để cô, sau đó là vài đồng nghiệp của cô, săm soi toàn bộ quyển passport, cùng visa vài nước mà tôi xin được. Mặc cho tôi lấy hết giấy tờ, thư mời, lịch làm việc, vé di chuyển các chặng kế tiếp... giải thích vì sao tôi ghé Latvia, rồi khi nào thì tôi đi Phần Lan, cô vẫn cứ 1 câu: “Không được, đó là việc của chị và khách hàng chị. Giờ bên đây cho chị đi, bên kia chặn lại và bắt chị phải quay về thì ai chịu trách nhiệm đây. Hãng không thể nào chịu trách nhiệm”. Mãi cho đến khi bình luận đủ hết các ảnh visa của tôi, nào là “ảnh này cấp sau mà trẻ hơn ảnh cấp trước”, nào là “ảnh này trông giống người Nhật nhỉ” v.v... cùng sự xuất hiện của một cô mặc áo vest đen, đeo máy bộ đàm, các cô mới ngừng lao nhao và chuyển sang “kể” cho “cô vest đen” nghe tình huống của tôi. Cô “vest đen”, rõ là sếp, sau khi nghe mỗi cô một câu, thì bảo: “Giải thích cho chị ấy rõ, cho chị ấy ký tên chịu trách nhiệm, rồi xuất vé cho chị ấy”. Nhờ thế mà tôi được cấp cho cái vé bay, dĩ nhiên, sau khi đã cam kết: “Vâng, tôi hiểu. Tôi hoàn toàn đủ tiền để mua vé máy bay sang thẳng Phần Lan, nếu Latvia không đồng ý cho nhập cảnh”. “Vâng, tôi có thể mua vé bằng tiền mặt lẫn thẻ visa, master” và ngoằn ngoèo chữ ký vào tờ “miễn trừ trách nhiệm”.

Ngoài tí xíu trục trặc ở phía mặt đất sân bay TSN như kể bên trên, chuyến bay của tôi khá suôn sẻ. Các cô tiếp viên chuyên nghiệp và nồng hậu. Anh tiếp viên hài hước, vừa phục vụ vừa hát khẽ khẽ.

Để bay qua Latvia, tôi có một khoảng thời gian gần 11 tiếng quá cảnh ở sân bay Thổ Nhĩ Kỳ. Lần đầu tiên đến Thổ Nhĩ Kỳ và dư dả thời gian như thế, nên tôi quyết định đăng ký một chuyến city tour ngắn ngắm Istanbul.

City tour này là dịch vụ cộng thêm của hãng Turkish Airlines kết hợp với hiệp hội du lịch Istanbul để quảng bá du lịch và hình ảnh Istanbul. Tour dành cho những hành khách bay quốc tế cùng Turkish Airlines, hoàn toàn miễn phí. Thủ tục đăng ký tour không hề rườm rà, nếu không nói là không có thủ tục nào cả ngoài việc phải có visa Thổ Nhĩ Kỳ (đối với các hành khách ở các nước cần visa, như tôi người Việt Nam, chẳng hạn), vé máy bay của chặng kế tiếp bay cùng Turkish Airlines và phải có thời gian chuyển tiếp chuyến bay từ 6 tiếng và không quá 24 tiếng.

Không cần phải đặt chỗ trước đó. Để tham gia tour chỉ cần đến đăng ký tại quầy Hotel Desk của hãng Turkish Airlines (nằm giữa cổng ra 13 và 14) trước khi tour bắt đầu. Có nhiều lựa chọn lịch trình tour tùy theo thời gian chuyển tiếp chuyến bay. Buổi sáng có tour ngắn bắt đầu 9:00 - 11:30, tour dài hơn bắt đầu 8:30 - 15:00, hoặc 8:30 đến 18:00. Buổi trưa có 1 tour từ 12:00 - 18:00. Buổi chiều và tối có tour 16:00 - 21:30 và 18:00 - 23:00. Đối với lịch trình dài, tour phục vụ cả dịch vụ ăn sáng, ăn trưa hoặc ăn tối miễn phí.

Tôi bay từ Việt Nam chuyến 21:30, đến sân bay Istanbul lúc 4:30 sáng. Visa Thổ Nhĩ Kỳ tôi đã xin trước đó, nên tôi cứ thế mà đi thẳng đến làm thủ tục nhập cảnh ở hải quan, rồi đến quầy Hotel Desk. Còn quá sớm để bắt đầu giờ làm việc của một ngày mới, nên anh nhân viên trực ca bảo tôi hãy quay lại vào lúc 7:00. Theo thông tin tôi nhận được sau khi thắc mắc thì thường quầy thủ tục được mở 1 tiếng trước tour. Tôi hết nằm, lại ngồi, lại đi lòng vòng quanh quẩn bên trong sân bay chán chê, cuối cùng rồi cũng đến 7 giờ. Lúc này, vài nhóm hành khách cũng đã lục tục kéo đến quầy Hotel Desk. Tôi bấm số thứ tự, rồi giao passport, boarding pass cho cô nhân viên phụ trách dịch vụ. Do chặng kế tiếp tôi bay lúc 15:30’ nên tôi chỉ có 1 lựa chọn duy nhất là lấy tour “cưỡi ngựa xem hoa” 9:00 - 11:30’, mặc dù tôi muốn dành thời gian dài hơn để khám phá Istanbul - một địa danh tôi muốn ghé thăm từ ấu thơ sau khi xem bộ phim “Chim tải cúc hay hót”. Cô nhân viên phụ trách trả lại giấy tờ và đưa thêm cho tôi một miếng sticker ghi số thứ tự nhóm. Cô đề nghị tôi dán lên áo và chỉ tôi địa điểm tập trung, thật ra cũng chẳng đâu xa, là chỗ tôi nằm ngồi từ sáng đến giờ.

Khu vực tập trung sau 7g bắt đầu đông dần. Phần lớn là khách đi nhóm từ 2 người trở lên. Có nhóm là 1 gia đình 4 người. Khách nhiều màu da, da trắng, da vàng, da đen đủ cả. Tôi không biết họ người nước nào, chỉ biết mỗi tôi và 2 bạn đi cùng là người Việt Nam. 

Đúng 9:00, cô hướng dẫn viên đến điểm tập kết, đọc tên khách, rồi dẫn mọi người ra nơi đậu xe bus. Tôi không gửi hành lý lại quầy gửi hành lý nằm ngay bên cạnh Hotel Desk như vài hành khách đi cùng, thứ nhất, do vali xách tay của tôi nhẹ chỏng chơ, chỉ chứa 1 cái áo khoác, 1 khăn choàng cổ, 1 bộ đồ phòng khi thất lạc hành lý, 1 quyển sách, 1 bình giữ nhiệt, 1 sợi dây sạc điện thoại, tai nghe bluetooth, pin dự phòng, 1 cái balo rỗng là hết. Thứ nhì, theo thông tin tôi tìm hiểu và hỏi nhân viên dịch vụ thì có thể cất hành lý ở khoang hành lý (gầm xe), và đồ được bảo quản an toàn không mất mát, nên để tiết kiệm 7USD, tôi nhét hành lý của tôi vào gầm xe.

Khoảng 9:05’ xe bắt đầu khởi hành, chạy dọc theo con đường biển nối giữa sân bay và khu trung tâm thành phố. Tour ngắn, nên cũng không thăm thú được nhiều điểm, và đúng là cưỡi ngựa xem hoa khi phần lớn thời gian, chúng tôi chỉ ngồi trên xe bus 40 chỗ, nghe cô hướng dẫn viên giới thiệu khi xe chạy ngang qua các điểm lịch sử như: Pháo đài Yedikule, tường thành Constantinople, quảng trường Taksim, phố cổ Samatya Armanian… Dừng chân 10’ để chụp hình trên cầu Galata và 20’ ở (bên ngoài) cung điện Dolmabahçe… Khoảng 11:30’ chúng tôi quay về sân bay Istanbul, kết thúc hành trình cưỡi ngựa ngắm cảnh. Từng ấy điểm, từng ấy thời gian không hề thỏa mãn khát khao khám phá Thổ Nhĩ Kỳ của tôi, tôi ước có thêm thời gian hoặc có thêm cơ hội để ghé thăm Thổ Nhĩ Kỳ nhiều hơn. Hẹn gặp lại một thời gian không xa nhé Thổ Nhĩ Kỳ!

*PS dành cho ai muốn biết thêm thông tin:
  • Nếu bạn không thích chuyến đi tham quan ngắn, bạn có thể đăng ký dịch vụ “khách sạn” - cũng miễn phí - của Turkish Airline, nếu thời gian quá cảnh của bạn lâu hơn 12 tiếng. Xem thêm thông tin ở đây:  (https://www.turkishairlines.com/en-tr/flights/hotel-service/index.html)
  • Một khi bạn đã đăng ký dịch vụ hotel thì không thể đăng ký dịch vụ city tour, nói 1 cách khác, bạn chỉ có thể chọn sử dụng 1 dịch vụ. Thông tin về city tour, có thể tham khảo ở đây: https://www.turkishairlines.com/en-ie/flights/fly-different/touristanbul/index.html
  • Bạn có thể đăng ký e-visa để xin visa vào Thổ Nhĩ Kỳ. E-visa tham khảo ở đây: www.evisa.gov.tr/ . Mặc dù trong trang này khuyến nghị khách nên xin visa trước 48 tiếng, nhưng trước khi vào làm thủ tục hải quan, tôi thấy một quầy hỗ trợ của Turkish Airlines giúp hành khách đăng ký và in e-visa ra giấy tại chỗ. (Phải công nhận dịch vụ của Turkish Airlines được ghê!)

6 giờ sáng mà sảnh vắng hoe.


Pháo đài Yedikule



Tường thành Constantinople



Đây là sân bóng Istanbul (nó nhắc tôi nhớ đến sân Camp Nou ở Tây Ban Nha)


Quán cà phê bên bờ hải cảng Gatala


Tháp đồng hồ 4 tầng phía trước Cung điện Dolmabahçe. Tháp được xây vào những năm 1890 and 1895, đế chế Ottoman, theo phong cách nghệ thuật baroque (một phong cách nghệ thuật bắt nguồn từ Phục Hưng Ý, bắt đầu vào khoảng năm 1600 tại Rome và Ý, sau đó lan ra khắp châu Âu và cả những thuộc địa ở Tân thế giới cho tới cuối thế kỷ 18). Tháp cao 27m, diện tích 8.5m x 8.5m.

Monday, August 21, 2017

"Chúc Một Ngày Tốt Lành"

Buổi sáng tôi đứng lơ thơ tại một điểm du lịch. Mặc dù nắng đã lên cao nhưng có vẻ vẫn còn khá sớm để các đoàn xe du lịch đổ khách xuống tham quan. 

Đứa bé tay ôm rổ đồ lưu niệm đến gần mời tôi “Cô mua về làm quà đi cô”.

Tôi lơ đãng nhìn mấy thứ linh tinh vòng tay, dây đeo làm bằng vỏ ốc... , lắc đầu, nhỏ nhẹ: “Không, cô không mua con à”.

Trái với lệ thường, thằng bé không hề chèo kéo, nài nỉ sau lời từ chối của tôi. Nó móc trong túi ra một vật gì đấy và bảo tôi: “Cô xòe tay ra con cho cô cái này”.

Tôi dè dặt: “Cô cảm ơn, cô không nhận đâu”.

Thằng bé nài: “Cô đưa tay ra đi".

Tôi rụt rè xòe bàn tay ra trước mặt thằng bé. Nó đặt vào tay tôi cái vỏ ốc bé xíu, xinh xinh. Tôi ngập ngừng: "Vỏ ốc dễ thương quá... hay là... con cứ giữ đi". 

"Không, con tặng cô, là món quà con chúc cô một ngày tốt lành".

Rồi thằng bé bước đi. Nhẹ nhàng như lúc nó đến.

Tôi nhìn theo bước chân tung tăng của thằng bé, chợt thấy tần ngần. Hình như trước giờ chưa nghe ai chúc mình "một ngày tốt lành" một cách vô tự lự, không phải kiểu chúc khách sáo, thảo mai như thế...

Tôi để vỏ ốc trên bàn làm việc, mỗi sáng chợt nghe lòng mình vui vui. Vậy đó, chúc một ngày tốt lành!

PY, 20.8.2017

Monday, May 2, 2016

Cờ Cá Chép

Cờ cá chép, một loại cờ đón gió truyền thống mô phỏng hình dạng cá chép thường được treo khắp nơi tại Nhật Bản vào cuối tháng 4 đầu tháng 5, để chào mừng ngày lễ Tango no Sekku, hay còn gọi là ngày Thiếu Nhi (và cũng thường được hiểu như ngày lễ bé trai).

Cờ cá chép, tiếng Nhật gọi là cờ Koinobori. "Koi” chỉ một loài cá chép, “nobori”  là cây sào bằng tre, trên đỉnh có gắn vòng sắt đan cùng nhiều sợi vải dài.

Cá Koi có nhiều màu sắc khác nhau hòa trộn lẫn với nhau rất đẹp như sáng rực trắng, vàng, cam và ngay cả những màu như vải in hoa. Người ta nói rằng cá Koi là một loài cá không hề hoảng sợ, luôn sẵn sàng đối đầu với hiểm nguy, ngay cả khi nằm trên thớt hay nước nóng, nó cũng không hề giãy giụa như những loài cá khác. Đặc tính này rất gần với tinh thần võ sĩ đạo của các samurai: lòng can đảm, trọng danh dự và không chùn bước trước cái chết. Chính vì vậy mà người Nhật dùng cá Koi để làm biểu tượng trong ngày hội của các bé trai Nhật Bản, nhằm gửi gắm niềm hy vọng của cha mẹ mong con trai mình khi lớn lên khỏe mạnh, có sức mạnh, ý chí kiên cường không đầu hàng trước những thử thách trong cuộc sống, có thể dũng cảm vượt qua mọi khó khăn để thành công, kiêu hãnh tung bay trên bầu trời cao rộng.

Thông thường, trên một cây sào thường treo 3 con cá chép với 3 màu Đen, Đỏ và Xanh. Màu đen mang lại cảm giác an toàn, vững chắc như Trụ cột gia đình Daikoku-bashira (Đại Hắc Trụ), tượng trưng cho người Cha. Cá chép màu đen luôn có kích thước lớn hơn tất cả, giống như con cá cđầu đàn dẫn dắt cả đàn cá cùng bay lên trời. Màu đỏ đem lại cảm giác ấm áp, như người mẹ chăm con, bao bọc gia đình, tượng trung cho Mẹ. Còn màu xanh như chồi non mỗi ngày khôn lớn, tượng trưng cho Con cái. Ba con cá chép như biểu tượng của một gia đình ấm áp, hòa thuận. Tuy nhiên, ngày nay, ở một số nơi, người Nhật treo cá chép nhiều màu sắc khác nhau, ngoài cá chép cha mẹ, cá chép con được treo theo số lượng con trong gia đình. Gia đình có bao nhiêu con trai thì sẽ có bấy nhiêu lá cờ. 

Vào những ngày đầu tháng 5 ở Nhật, cờ Koi-nobori được treo rất nhiều và phấp phới bay trong gió. Đặc biệt ở những vùng làng quê, họ treo dọc suốt đường hoặc trên cả cánh đồng rất đẹp và sống động.

(Tổng hợp từ Internet)

(Ảnh chụp ở một khách sạn ở Sài Gòn ;) )



Saturday, January 10, 2015

Hỏi Đường

Thỉnh thoảng đang chạy xe, tôi được người khác hỏi đường, trong khi tôi là chúa đi lạc. Kể lại cho bạn nghe, tôi thường tự trào “là do nhìn tôi đáng tin, cái sự rành đường hiện ra ngời ngời trên mặt, cái sự lạc đường lặn mất vào bên trong”. Đùa cho vui vậy chứ giữa đường đi lạc, người ta cứ chặn ai đó gần đấy mà hỏi thăm thôi. Tôi cũng thường vẫn thế trong những lần đi công tác hay đi chơi đến những nơi xa lạ, chưa một lần ghé qua. 

Bạn chê tôi lạc hậu, sao không xài google map, gps để tìm đường, hỏi chi người lạ, rủi họ chỉ sai, đi tìm đường trở lại mất thêm thời gian. Nói vậy là bạn chưa “rành” về tôi. Tôi không phải tuýp người “lúa” công nghệ mà ngược lại, và tôi cũng kinh nghiệm lắm vụ đường 1 nẻo, google chỉ 1 hướng. Có lần google chỉ tôi chạy vô đường 1 chiều, đâm đầu ngay vô chốt CSGT đang làm nhiệm vụ khiến tôi cười khục khặc tự hỏi, chẳng biết anh google có ăn chia gì không với anh CSGT. Hay có lần, tôi lãnh trách nhiệm làm "hoa tiêu" dẫn đường đi đến nhà thờ Con Gà (ở Đà Lạt), “bạn google” phản phé đưa tôi bon bon vào con đường cụt, phía trước là 1 tảng đá chắn ngang bự chảng.

Một dạo tôi mang theo bản đồ. Trước khi đi thì bò ra vạch lịch trình lên bản đồ, rồi theo đó mà thẳng tiến. Nhưng đừng tưởng bản đồ thì đúng hết nhé, cũng vẫn sai như ai. Có lần tôi "xách bản đồ lên và đi" dọc mấy tỉnh miền Tây Nam Bộ, đi dài từ Long An xuống Cà Mau. Lâu quá không nhớ chính xác, hình như sáng đó, tôi định băng từ Tân Châu qua Châu Đốc hay xẹt xuống Hà Tiên gì đấy, tôi cầm bản đồ, tự tin nói với anh tài xế, anh đi đây, đi đây cho em. Anh tài xế đạp ga ào ào một hồi, thay vì phải là đường tỉnh lộ theo như được vẽ trong bản đồ, thì trước mặt tôi là 1 đường ruộng thẳng tắp đường cày. Tôi nhảy xuống xe, ngó trước ngó sau ngơ ngác, rụt rè hỏi bác nông dân đang dẫn trâu đi cày "Chú ơi, con muốn đi đến XYZ, trên bản đồ chỉ đây, chỉ đây mà hình như là không phải, chú chỉ con giùm". Bác nông dân cười hức hức "Con không phải là người đầu tiên nói câu này đâu đó con gái. Ai mà làm ăn sống nhăn, vẽ sai hết đường vậy không biết". Nhờ lần đi lạc này mà tôi biết, có một xã tên Vọng Thê phơi đầy lúa vàng. Có con đường qua Thoại Sơn hai bên rợp bóng cây. Có buổi trưa đầy nắng hắt xuống dòng kênh lấp lánh. Có địa danh tên Năng Gù mà tôi nghe sao thành Ông Gù, Măng Gùi loạn cào cào mà hỏi đường người dân vẫn chỉ ra đúng nơi....

Vài lần đi lạc, được chỉ đường mà tôi biết thêm vài con đường tắt qua nơi này nơi nọ. Có hôm đi lạc ở X. gặp 1 anh chỉ đường rành mạch còn hơn máy chỉ đường. Anh chỉ cặn kẽ, đi bao nhiêu mét thì gặp cột mốc nào bên trái hay bên phải, đi bao nhiêu ngã tư thì gặp vòng xoay, hay công viên...

Nhưng không phải ở đâu cũng gặp được người nhiệt tình, vui vẻ chạy từ trong nhà ra "tui biết chỗ đó, để tui chỉ cho".

Bạn tôi kể, nó hỏi đường, ở một thành phố lớn đàng hoàng, người ta đòi nó phải trả công 5 ngàn, 10 ngàn. Cũng ở đó, một lần chỉ cần đi thẳng thêm chục bước chân là đến con phố tôi đang tìm, người ta chỉ tôi đi ngược lại, qua mấy ngõ phố, xa dần điểm đến. Bạn giận, làu bàu trách cứ. Tôi dĩ hòa "có thể họ không biết vì phố xá khu này dọc ngang như bàn cờ", dẫu trong lòng tin chắc người ta đã cố ý vì chúng tôi là dân xứ khác nói không cùng giọng, và cũng không rõ họ làm việc ấy để làm chi...

Lại nhớ hồi ở Paris, ngày đầu tiên đi học, vừa đi vừa nói chuyện, chụp hình, loay hoay thế nào bị lạc. Trên đường thấy ai cũng xách cặp, xách túi đi hối hả nên cũng không dám quấy rầy chặn lại hỏi đường. Thời may, có ông cụ đi ngang qua liếc mắt tò mò nhìn một bầy da vàng tóc đen nói thứ tiếng không phải tiếng Pháp, bèn rụt rè chặn lại nhờ "Ông ơi, ông làm ơn chỉ giúp tụi con đường đến trường Sorbonnes". Ông nhìn từng đứa hỏi: "Tụi bây là du học sinh hả, đi lạc hả?". Rồi ông cụ chỉ đến ngã này rẽ trái, đến ngã kia rẽ phải. Chỉ giữa chừng đột nhiên ông ngưng lại, lẩm bẩm "Non, tụi bây lại đi lạc nữa". Ông đưa tay xem đồng hồ, nói: "Bon, tao có 7 phút cho tụi bây. Đi theo tao". Cả bọn tíu tít cảm ơn và lon ton đi theo. Ông dẫn cả bọn đi ngược lại hướng mà ông đang đi, cho đến ngã tư trước cổng trường thì dừng lại, xem đồng hồ lần nữa rồi bảo: "Kia kìa, trường của tụi bây ở phía đó đó, cứ đi thẳng là tới. Giờ tao phải đi làm". Cả bọn líu ríu, thank you, merci. Ông cười phẩy tay, rồi vội vã quay ngược lại con đường lúc nãy. Nhìn cái lưng khom khom của ông cụ, nghĩ đến quãng đường vừa đi qua, trong lòng vừa biết ơn, vừa áy náy.

Đi xa, nhờ cậy người lạ những chuyện nhỏ nhỏ dọc đường, rồi nghiệm ra, cứ hỏi đường đi là có thể phần nào hiểu được tính cách của người dân một vùng, 1 miền nào đó.

10.1.2015

Tuesday, June 24, 2014

Chợ nổi Damnoen

Rời chợ “đường ray” chúng tôi đi tiếp sang một khu chợ khác, tuy không đặc biệt bằng nhưng vẫn không kém phần đặc sắc ở Thái Lan, đó là chợ nổi Damnoen 


Giống như phần lớn các nước nông nghiệp, nơi hệ thống sông ngòi kênh rạch phát triển, việc buôn bán của người dân Thái Lan khởi thủy cũng diễn ra trên những vùng sông nước. Nhưng, nếu như ở Việt Nam chợ diễn ra trên những con sông rộng, thì ở Thái Lan, việc mua bán giao thương lại diễn ra trên những con kênh đào. Hệ thống kênh đào chằng chịt nối liền các vùng dân cư, vừa cung cấp nước sinh hoạt, vừa phục vụ việc đi lại, giao thương. Có khá nhiều khu chợ nổi ở Thái Lan vẫn còn tồn tại cho đến ngày nay, có thể kể đến như Taling Chan, Wat Sai, Damnoen Saduak. Trong đó, có lẽ chợ Damnoen Saduak là một trong những chợ nổi lâu đời nhất.

Chợ hoạt động dọc theo con kênh đào Damnoen Saduak. Kênh Damnoen Saduak với chiều dài khoảng 35km,  được xây theo lệnh của Vua Mongkut (vua Rama IV) vào năm 1866 nhằm mở rộng và kết nối lưu thông giữa 2 tỉnh Ratchaburi và Samtusakhon, đến năm 1868 thì hoàn tất và đưa vào hoạt động. Nhưng chỉ đến năm 1967, chợ nổi mới chính thức được xem như một điểm đến du lịch, và ngày nay, nơi đây thu hút đông đảo du khách đến từ khắp nơi trên thế giới.

Chợ Damnoen Saduak cách Bangkok khoảng 90-100 cây số về phía Tây Nam, thuộc địa phận tỉnh Ratchaburi, (khoảng 2 giờ đi xe, không bao gồm khoảng thời gian dừng nghỉ hay kẹt xe ;) . Chợ được ghi tên trong danh sách “Những địa danh nên đến” ở Bangkok.

Chợ nổi tiếng không chỉ có từ lâu đời, mà có lẽ còn vì nếu ai đó là tín đồ phim hành động thì có thể sẽ nhận ra một vài cảnh rượt đuổi trong phim “Hiểm Nguy ở Bangkok” (Bangkok Dangerous) với ngôi sao Nicholas Cage được quay ở đây. Hoặc xa hơn nữa, những ai không bỏ qua bất kỳ một bộ phim James Bond 007 nào từ xưa đến nay, thì cũng có thể nhận ra vài cảnh quen thuộc trong phim “The man with the golden gun” (Sát thủ với khẩu súng vàng) của những năm 1974-1975.


(Cảnh trong phim Bangkok Dangerous)

Để vào tham quan khu trung tâm chợ, du khách phải đi trên những chiếc xuồng nhỏ, bề ngang cỡ xuồng ba lá ở miền Tây Nam Bộ nhưng dài hơn, chở được tối đa khoảng 4, 5 người. Dọc đường đi khách du lịch ngồi trên xuồng, tha hồ mà xuýt xoa khi các tài công biểu diễn tài lái lụa, luồn lách điêu luyện trên những tuyến kênh, nơi rộng nhất có chiều ngang chừng hơn chục mét, nơi hẹp nhất chỉ vừa 2 chiếc xuồng ngược xuôi. Hoặc nín thở, ngồi im trong khi các “bác tài” khéo léo như đang làm xiếc bẻ lái, quẹo cua, ngoặt gấp, ở những khúc quanh hẹp.

Có thể chia đoạn đường từ ngoài vào chợ làm 4 khu vực. Đoạn đầu dễ gây cảm giác thất vọng, buột miệng mà kêu: “Ủa, chợ nổi như thế này sao?”, khi xuồng đưa du khách đi dọc theo những tuyến kênh hẹp, hai bên bờ san sát những quầy hàng bày bán những mặt hàng lưu niệm “đâu cũng có”: áo thun nhiều màu sắc, những bức tượng voi, chùa chiền, phong linh v.v...

Thế nhưng, chỉ sau một vài lần “quẹo cua”, du khách bỗng thấy lòng lắng dịu khi trước mặt mênh mông trời nước, những căn nhà lấp ló bên dòng kênh vắng lặng, thanh bình. Thỉnh thoảng vài người bán hàng rong, đội chiếc nón lá gợi nhớ đến một thời đã xa, chèo xuồng ngang qua, nở nụ cười thật tươi khi du khách đưa máy ảnh lên chụp. Xa xa vài chiếc cầu gỗ bắc ngang, khiến ai đó bỗng mơ về một Venice giữa sông nước phương Đông. Yên ả và thanh bình.

Rồi thoáng cái, khi càng đi tiếp sâu vào bên trong, cái không khí miền quê bình lặng dần biến mất, thay vào đó là cảnh tấp nập, trên bên dưới thuyền, kẻ bán người mua nhộn nhịp. Đủ loại mặt hàng. Từ thực phẩm, đồ ăn thức uống, trái cây cho đến quần áo, đồ lưu niệm. Những món đồ sang trọng bên cạnh những món đồ phảng phất hồn quê.

Dòng kênh hẹp, xuồng chen chúc. Thỉnh thoảng xuồng phải ngừng lại vì “tắc đường”. Có ai ngờ cái chộn rộn, ồn ào của chốn thị thành, cái “đặc sản kẹt xe” của Bangkok được mang về lênh đênh trên sông nước nơi đây.

Xuồng ghe nhộn nhịp






Rời chợ nổi Damnoen Saduak, chợt nhớ và thương lắm chợ nổi miền Tây quê mình.

31.07.2013

Chợ đường ray Maeklong

Chúng tôi đến chợ Maeklong tầm hơn 9g sáng. Trời nắng nhưng có lẽ gần đến giờ tàu qua nên có khá đông du khách - chủ yếu là khách phương Tây, 1 hai nhóm khách châu Á (nhìn phong cách tôi đoán có lẽ là khách Nhật, ngoại trừ các chị tôi và tôi ra, còn thì không có ai là khách Việt Nam) - đứng rải rác đợi tàu và chụp ảnh.

Chợ Maeklong thuộc tỉnh Samut Sakhon miền Tây Nam Thái Lan, cách Bangkok khoảng 70km (khoảng 1 giờ đi xe). Nhìn bề ngoài chợ cũng giống như những khu chợ truyền thống khác trong khu vực Đông Nam Á. Chợ mở ngoài trời, với những quầy sạp nho nhỏ, bày bán thực phẩm: rau, cá, thịt v.v… Cũng những tấm bạt che chắn tạm bợ. Cũng những món rau cải, trái cây, đồ khô… bày ngay dưới lòng đường.

Một góc chợ nhộn nhịp


Nhưng chợ Maeklong nổi tiếng bởi nó nằm ngay trên đường tàu hỏa… đang hoạt động, ga nằm ngay khu vực gần chợ.




Tôi cố tìm thông tin nhưng không ra :) , nên không biết đường tàu bắt đầu chạy ngang chợ thật sự có từ lúc nào, chỉ biết nó được xây dựng từ những năm 1905, và chợ thì có trước đó đã lâu. Người dân Thái gọi chợ bằng cái tên “Talad Rom Hoop”, tiếng Anh nghĩa là “market umbrella pulldown” (tôi tạm dịch: “Chợ gập/cụp dù”). Hằng ngày có 7-8 chuyến tàu 2 toa đều đặn chạy qua. Trước khi đi vào khu vực chợ, tàu dừng lại một khoảng thời gian vừa đủ để người bán dọn dẹp thực phẩm lại cho gọn (mặc dù mọi thứ vẫn bày sát ngay đường ray) và gập dù (những tấm bạt che mưa nắng) xuống. Và hú còi khi bắt đầu chạy.

Xa xa có tiếng còi tàu, người dân bắt đầu thu xếp thực phẩm đang bày bán cho gọn gàng


Dù / bạt đã được gập lại thông thoáng


Tàu chạy khá chậm [tôi nghe lỏm, trong lúc “lượn lờ” vòng vòng tìm vị trí “đẹp” để chụp hình, một anh kia (chẳng biết có phải là hướng dẫn viên không) bảo khoảng 15km/h]. Ở đây, mọi quy tắc an toàn giao thông đường sắt dường như chẳng còn là thứ quan trọng. Khoảng cách giữa thân tàu với chỗ bày bán và du khách đứng xem khá sát nhau. Tàu chạy gần như muốn cán những thứ rau củ quả nằm dưới đất, ngay đường ray.

Khi mọi thứ đã gọn gàng, tàu lăn bánh đi vào khu vực chợ


Rất chậm



Thực phẩm gần như nằm sát gầm tàu


Tôi chạy lóc cóc tìm chỗ, rồi cuối cùng quyết định đứng ngay bên cạnh “đồng chí” bảo vệ vẫy cờ để chụp hình, sau khi những vị trí tôi thấy “đẹp” đều bị “đồng chí” lắc đầu bảo “nguy hiểm” khi tôi hỏi “tui đứng chỗ này được hem?”, và những bảo vệ tự phát “bạn hàng”, hét hay lầu bầu bằng một giọng rất dữ và hành động rất ư kiên quyết kéo và đẩy những vị du khách ra khỏi “vùng cấm địa” nhưng lại là vị trí “đắc địa” cho khuôn hình.

Chờ thì lâu, kể lại cũng lâu, còn thời gian thật sự từ lúc những người bán hàng gập dù, cho đến khi tàu chạy qua, rồi dù được dựng trở lại chỉ diễn ra trong tích tắc vài phút. Khi đoàn tàu chạy qua, mọi hoạt động mua bán lại tiếp tục, người qua kẻ lại nhộn nhịp tưởng chừng như chưa hề có khoảng dừng lại bao giờ.

Mặc ai đó bảo rằng nguy hiểm, những con người đang mưu sinh nơi đây hàng ngày vẫn gập-dựng dù lại 8 lần một cách bình thản!

Mọi thứ trở lại bình thường khi tày chạy qua


Người bảo vệ tự phát, rất kiên quyết "chỉ đạo" du khách ;)


 18.07.2013

Wednesday, October 30, 2013

Cầu sông Kwai - Di sản của mất mát

CHẠM VÀO CÂY CẦU HUYỀN THOẠI

Rời nghĩa trang, chúng tôi đi sang nơi cây cầu huyền thoại bắc ngang dòng sông.

Nhìn từ xa, chiếc cầu là một khối đen gồ ghề, cũ kỹ. Nếu ai đó đã từng xem bộ phim “Cầu sông Kwai” và nhớ kỹ, có lẽ sẽ thắc mắc “xem ra chiếc cầu không giống lắm”. Đúng vậy, trong bộ phim “Cầu sông Kwai” các cảnh được quay tại Sri Lanka và chiếc cầu được tái hiện bằng gỗ. Cầu thật được xây dựng bằng thép đen vận chuyển từ Java (Indonesia?). Những trụ cầu được xây bằng xi-măng mà giờ đây thời gian đã phủ lên chúng một lớp rêu phong.

Cầu sông Kwai vốn là chiếc cầu dành cho xe lửa, nó là một phần của tuyến đường sắt nối liền Bangkok với Yangoon nhằm tạo con đường huyết mạch để đánh chiếm Myanmar và Ấn Độ.

Theo tài liệu của quân đội Nhật, tuyến đường này được xây dựng cùng lúc từ 2 phía – Miến Điện và Thái Lan. Thoạt tiên, những kỹ sư thiết kế Nhật Bản đã tính toán thời gian xây dựng toàn bộ 415 km đường sắt này phải mất 5 năm, dự kiến hoàn thành vào tháng 8 năm 1943. Trong giai đoạn đầu, tổng cộng khoảng 12,000 binh lính được trưng dụng xây dựng tuyến đường sắt này gồm các binh sĩ của trung đoàn 5 đóng ở Thanbyuzayat (Miến Điện), và trung đoàn 9 đóng ở Kanchanaburi (Thái Lan). Nhưng sức ép chiến tranh đã khiến các chỉ huy quân Nhật ra lệnh rút ngắn thời gian ấy xuống còn 16 tháng. Và vào tháng 6 năm 1942, quân đội Nhật đã đưa đưa đến Miến Điện và Thái Lan khoảng 30,000 tù binh Anh, 18,000 tù binh Hà Lan, 13,000 tù binh Úc và 700 tù binh Mỹ, cùng hơn 61,700 dân phu từ các nước châu Á (bao gồm Trung Quốc, Miến Điện, Thái Lan, Malaysia và Singapore) (*).

Người ta đã gọi đây là “Con đường tử thần” (Death Railway) có lẽ bởi sự khắc nghiệt, cũng có lẽ bởi quá nhiều chết chóc nơi mỗi một thanh tà vẹt đều đánh đổi bằng nhiều mạng sống. “Con đường tử thần” được xem là chứng tích của một trong những tội ác chiến tranh hết sức tàn bạo của thế kỷ 20. Là câu chuyện về địa ngục trần gian, nơi cái chết chính là sự giải thoát.

Hôm nay, giữa trưa của 70 năm sau, tôi đã chạm được vào chiếc cầu, rờ vào vết đạn còn hằn lại nơi thành cầu, đếm bước của mình trên 617 thanh tà vẹt nhuốm màu năm tháng.

Cầu sông Kwai giờ đây là 1 trong những điểm du lịch nổi tiếng của Thái Lan. Mặc cho nắng trưa như thiêu đốt, mặc những thanh cầu tỏa hơi nóng hực, du khách đến tham quan vẫn đông nườm nượp, tưởng như chẳng bao giờ dứt.

Trái ngược với không khí tĩnh lặng ở nghĩa trang, khách tham quan ở khu vực cầu sông Kwai nhộn nhịp, cười đùa, chụp ảnh làm dáng trên cầu.

Ở một góc cầu, một nghệ sĩ violon đường phố đang biểu diễn bài gì đấy. Khi tôi đi ngang qua anh ngừng kéo đàn, vẫy chào và hỏi tôi có phải người Việt Nam không khi thấy nhóm chúng tôi mặc áo bà ba, đội nón lá. Tôi gật đầu. Anh bảo tôi dừng lại, anh sẽ chơi tặng tôi một bài. Bất giác, tôi nhớ đến nhóm những người khuyết tật ngồi ở cổng ra vào đền Tà Phrom, mỗi lần thấy người Việt Nam đi ngang, họ chơi bài “Như có Bác Hồ...”, nên tôi cĩmg có ý chờ giai điệu vốn đã rất quen ấy vang lên. Nhưng... không như phỏng đoán của tôi, anh suy nghĩ một hồi rồi đàn bài “Ánh trăng hiểu lòng tôi” khiến tôi phải bật cười. Anh cũng cười chữa thẹn bảo: “Tôi biết, nhưng tôi không nhớ ra bài hát Việt Nam nào cả”. Tôi cười nói: “Bài hát ấy của Trung Quốc. Sao anh không kéo đàn bài Cầu sông Kwai?”. Anh cười gật đầu: “Ừ, thế nhé”.

Tiếng violin – đôi lúc bị sai nhịp - có vẻ hơi lạc lõng giữa trời nắng nóng, giữa những ồn ào, nhưng nhắc nhớ một giai đoạn lịch sử đau thương, đọa đầy nhưng cũng không kém phần hào hùng của những tù binh chiến tranh, những người đã xây dựng nên chiếc cầu huyền thoại này.

Tạm biệt người nghệ sĩ violin, chúng tôi đi lần về đoạn cuối của cầu. Càng đi về phía xa, cây cối càng um tùm, tiếng ồn ào cũng dần dần rơi lại phía sau. Không biết có phải tại trời tắt nắng, tại thưa vắng bóng người, hay tại tiếng chim kêu chiều mà sao bỗng dưng tôi thấy có điều gì đó buồn buồn. Tôi nghĩ về sự hy sinh của những người trẻ tuổi nơi nghĩa trang. 617 thanh cầu. Biết bao máu, mồ hôi, nước mắt và hơn tất cả là sự sống...

Có tiếng còi tàu ngân dài từ xa... Chuyến tàu hàng ngày lại qua, chở những người khách du lịch nhiều quốc tịch đến để tham quan, đến để trải nghiệm, đến để nhìn lại một quá khứ mất mát...

Ở đầu kia của cầu, pho tượng Phật Quan Âm bên bờ đang lặng lẽ đứng nhìn dòng người trên cây cầu bắc qua sông...

“Behold. All things are become new” – Hãy tin mọi thứ rồi sẽ hồi sinh – Ai đó đã khắc câu này trên mộ bia của người binh nhì người Anh 22 tuổi!

28.07.2013 

(*) Tổng hợp từ internet
(**) Chúng tôi đã đếm được
 





Có ai nhớ cảnh này không?






Monday, October 21, 2013

Cầu sông Kwai - Đừng để nơi ấy lụi tàn

Trước khi tôi lên đường đi chơi, một vài người bạn hỏi đi đâu, khi nghe tôi đáp “Đi xem cầu sông Kwai”, bạn tròn xoe mắt ngạc nhiên “Cầu sông Kwai ở đâu? Có gì vui, có gì hay mà phải đến đó?”.

Tôi biết đến “cầu sông Kwai” nhờ bộ phim cùng tên, chiếu trên tivi, hình như vào những năm 90. Chuyện phim kể về quá trình xây dựng tuyến đường sắt nối liền Miến Điện và Thái Lan cũng như cuộc sống và điều kiện làm việc khắc nghiệt của tù binh trong Chiến Tranh Thế Giới Thứ Hai. Bộ phim đã để lại ấn tượng sâu sắc trong tôi. Cũng không ngờ có ngày nơi ấy – cầu sông Kwai, lại nằm trong điểm đến của tôi trên bước đường “đi đây đó”. Hôm các chị Hội BBT đưa ra lịch trình, đọc trong danh sách có “cầu sông Kwai” là tôi thấy thích ngay, thấy chuyến đi đáng để tham gia.

Bình lặng Nghĩa trang chiến tranh Kanchanaburi






Chúng tôi đến khu vực tỉnh Kanchanaburi, nơi có dòng sông Kwai và chiếc cầu huyền thoại vào giữa trưa. Buổi trưa hè của một nước khu vực Đông Nam Á đầy nắng, oi nồng, hiếm hoi gió.


Điểm dừng chân đầu tiên của chúng tôi là Nghĩa trang chiến tranh Kanchanaburi (Kanchanaburi War Cemetery). Nếu chỉ lướt qua bên ngoài, không ghé vào bên trong, chắc hẳn có người sẽ lầm tưởng đây là một góc khuôn viên nhà thờ nào đó, bởi sự yên tĩnh tuy nghiêm trang nhưng không kém phần thân thiện.

Cửa vào nghĩa trang là một chiếc cổng vòm màu trắng, một hàng cây leo xanh mướt, vừa ngang tầm ngực thay cho tường rào, bên trong là một mảng cỏ xanh rì được chăm sóc cẩn thận. Trên lối đi chính là một chiếc trụ thánh giá màu trắng. Những ngôi mộ xếp hàng thẳng tắp hai bên.

Mọi thứ ở nơi đây toát lên vẻ bình lặng, giản dị và sạch sẽ, tuyệt nhiên không hề mang màu chết chóc u ám hay một sự phô trương bề thế. Cả ngàn (hay chục ngàn) mộ bia bằng đá đen ghi họ tên, quốc tịch, chức vụ, ngày mất... của từng người nằm bên dưới, đang xen cùng những cụm hoa tươi. Hơn 5,000 tù binh người Úc, khoảng 1,800 tù binh người Hà Lan, cùng với hơn 300 tù binh chiến tranh mang các quốc tịch khác nhau và 11 người lính Ấn Độ* (trong số khoảng 15,000 tù nhân chiến tranh và 100,000 dân thường) - những người đã nằm xuống cho việc xây dựng và hoàn thành tuyến đường sắt nối liền Siam và Burma (tên gọi cũ của Thái Lan và Myanmar) - được tưởng niệm tại nghĩa trang này.

Tôi đi dọc theo từng hàng mộ bia. Ở nơi đây không có chỗ cho bất kỳ sự phân biệt chủng tộc, quốc gia hay màu da, cấp bậc, tôn giáo... Bên dưới mỗi tấm bia hình chữ nhật nhỏ nhoi này là cả một sự hy sinh to lớn còn mãi với thời gian. Tôi thấy lòng mình trầm xuống khi cúi đọc những dòng chữ tưởng niệm khắc tạc trên bia. Tiếng của những đấng sinh thành khóc con, những người vợ, người con khóc chồng, khóc cha... Có lẽ khi khoác lên người bộ quân phục nhà binh, những người lính đang yên nghỉ nơi đây chắc hẳn không ai ngờ mình lại đi xa, xa mãi đến nơi vĩnh hằng như vậy. Có vài ngôi mộ mà người nằm bên dưới tuổi đời còn rất trẻ, 20, 22. Chắc hẳn khi nằm xuống họ vẫn còn đang ấp ủ nhiều hoài bão, ước mơ...

Tôi bắt gặp vài du khách trong khuôn viên nghĩa trang. Có người đứng lặng yên. Vài người – như nhóm chúng tôi – đi loanh quanh dọc theo hàng bia mộ. Có người ngồi sửa lại khóm hoa. Có người đang đưa tay rờ lên mặt bia... Nghe bảo, gia đình những người lính đang nằm đây, dẫu ở cách xa vạn dặm, thỉnh thoảng vẫn đến thăm viếng tưởng niệm, người thân của mình.

Đã đến giờ chúng tôi phải đi tiếp. Ngoái nhìn nghĩa trang lặng lẽ, tôi tự nói với mình, không có cuộc chiến tranh nào có nghĩa và không có sự hy sinh nào là vô nghĩa. “He died that we might live... Ever remember”, tôi đã đọc được dòng chữ này trên mộ của một binh nhì người Anh. Bất chợt nhớ đến câu nói của Fred Seiker - một tù binh Hà Lan may mắn còn sống sót: "When you go home, tell them of us and say, for your tomorrow we gave our today" (Tạm dịch: “Khi các bạn về nhà, hãy kể với mọi người về chúng tôi, và hãy nói rằng chúng tôi đã dành hôm nay của mình cho ngày mai của các bạn”)

Chạm vào cây cầu huyền thoại
... (hôm khác post tiếp) 

* Con số đọc từ tấm bảng đồng tưởng niệm ngay cửa ra vào của nghĩa trang
 
;